Πώς να επιλέξετε τις ρόδες Τριάθλου σας;

Οι ρόδες διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην απόδοση ενός ποδηλάτου τριάθλου. Αλλά ανάλογα με τον τύπο του ποδηλάτου σας - κλασικό ή χρονομέτρου -, τη φύση των αγώνων στους οποίους συμμετέχετε και το επίπεδό σας, το πιο κατάλληλο μοντέλο για τις ανάγκες σας μπορεί να διαφέρει σημαντικά.

Ακολουθούν λοιπόν κάποιες πληροφορίες που θα σας βοηθήσουν να κάνετε την επιλογή σας.

Τα βασικά σημεία

• Οι τύποι ζαντών (προφίλ και υλικά), συστήματος ακτίνων και πλήμνων·
• Tubular ή ελαστικά (tubetype, tubeless)·
• Ο τύπος φρένου: τακάκι ή δίσκος.

ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΡΟΔΕΣ

ΖΑΝΤΑ, ΠΛΗΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΚΤΙΝΕΣ

Η ζάντα, ο πλήμνης και οι ακτίνες είναι τα τρία στοιχεία που καθορίζουν τα χαρακτηριστικά μιας ρόδας.

Το πρώτο ερώτημα που πρέπει να θέσετε στον εαυτό σας κατά την αγορά ενός ζεύγους ροδών αφορά το ύψος της ζάντας (ή προφίλ). Το ύψος κυμαίνεται γενικά από 20 έως 80 mm.
Όσο πιο ψηλή είναι μια ζάντα, τόσο πιο βαριά και αεροδυναμική είναι: θα είναι πιο δύσκολο να τεθεί σε κίνηση στην εκκίνηση, αλλά στη συνέχεια θα εμφανίζει καλύτερη κινητική ενέργεια. Θα πρέπει επίσης να αντιμετωπίσετε τις αναταράξεις σε περίπτωση ισχυρού πλευρικού ανέμου.

Αντίθετα, όσο πιο χαμηλή είναι η ζάντα, τόσο πιο ελαφριά, δυναμική αλλά και άνετη είναι χάρη σε μεγαλύτερες ακτίνες που προσδίδουν μεγαλύτερη ευλυγισία στο σύνολο. Θα τεθεί σε κίνηση πολύ πιο γρήγορα από μια ψηλή ρόδα, αλλά στη συνέχεια θα είναι λιγότερο αποδοτική μόλις αποκτήσει ταχύτητα. Εάν η ελαφρότητα και η ανταπόκριση είναι πρωταρχικά στοιχεία στο βουνό, η αδράνεια που δημιουργείται από το βάρος της ζάντας μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη στην πεδιάδα όπου η μέση ταχύτητα είναι σημαντική. Έτσι, σε αγώνες με επίπεδες διαδρομές, θα προτιμηθούν αεροδυναμικές ζάντες με ψηλό προφίλ.
Δεν υπάρχει λοιπόν η τέλεια ρόδα, αλλά ρόδες προσαρμοσμένες σε κάθε κατηγορία.

Οι ρόδες κατατάσσονται γενικά σε τρία ύψη:

Χαμηλές
(< 30 mm)

Ιδανικές για βουνό ή διαδρομές που απαιτούν πολλές επανεκκινήσεις.

Μεσαίες
(30 έως 49 mm)

Οι πιο ευέλικτες, ιδανικές για ποικίλες διαδρομές. Θα ταιριάζουν ιδιαίτερα σε τριαθλητές που δεν επιθυμούν να πολλαπλασιάζουν τα ζεύγη ροδών.

Ψηλές
(από 50 mm και άνω)

Ιδανικές σε επίπεδες έως ελαφρώς λοφώδεις διαδρομές και σε μεγάλες αποστάσεις.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στα κορυφαία ζεύγη, μπορεί να βρούμε διαφορετικό ύψος μεταξύ εμπρός και πίσω ζάντας, ώστε να επιτευχθεί ο καλύτερος δυνατός συμβιβασμός μεταξύ άνεσης, απόδοσης και ακρίβειας οδήγησης.

Πέρα από το προφίλ της ζάντας, το υλικό της παίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Η διαφορά μεταξύ αλουμινένιων και ζαντών από ανθρακόνημα δεν αφορά τόσο το βάρος όσο την ανταπόκριση και την ακαμψία. Αλλά είναι επίσης πιο εύθραυστες με μεγαλύτερο κίνδυνο θραύσης σε περίπτωση πτώσης.
Όλα εξαρτώνται από τους στόχους σας αλλά και από τον προϋπολογισμό σας, καθώς εάν τα πιο αποδοτικά ζεύγη αλουμινένιων ροδών ξεπερνούν τα 1.000 ευρώ, αυτή η τιμή αποτελεί το κατώφλι εισόδου στις ρόδες από ανθρακόνημα. Εάν έχετε φιλοδοξίες νίκης, οι ζάντες από ανθρακόνημα θα επιβληθούν φυσικά.

Το δεύτερο συστατικό στοιχείο μιας ρόδας είναι ο πλήμνης, ο οποίος ενσωματώνει το σύστημα ρουλεμάν. Η ποιότητα του πλήμνη επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την ποιότητα των ροδών. Μια αποδοτική ζάντα με κατώτερης ποιότητας πλήμνες δεν θα μπορέσει να αναδείξει όλες τις ποιότητές της. Στους κορυφαίους πλήμνες, μπορούν να βρεθούν κεραμικά ρουλεμάν που μειώνουν τις τριβές. Εκτός από την ποιότητα, το σύστημα ρουλεμάν μπορεί να είναι είτε τύπου «κώνου/κύπελλου» που απαιτεί πιο τακτική συντήρηση αλλά είναι γενικά αξιόπιστο στον χρόνο, είτε τύπου «σφραγισμένου ρουλεμάν» χωρίς συντήρηση (απλή αντικατάσταση του ρουλεμάν όταν είναι ελαττωματικό).

Τέλος, το τελευταίο αλλά εξίσου σημαντικό στοιχείο είναι το σύστημα ακτίνων, καθώς ο ρόλος του είναι να εξασφαλίζει την τέλεια σύνδεση μεταξύ πλήμνη και ζάντας για τη μεταφορά ισχύος, των δυνάμεων φρεναρίσματος και των αλλαγών κατεύθυνσης. Ανέχεται επίσης μια ορισμένη παραμόρφωση για να προσφέρει άνεση και ανθεκτικότητα. Το σύστημα ακτίνων ορίζεται από τον αριθμό των ακτίνων σε μια ρόδα και τον τύπο πλέξης. Όσο περισσότερες ακτίνες έχει μια ρόδα, τόσο πιο βαριά και γερή είναι. Οι ρόδες τριάθλου έχουν γενικά 24 έως 28 ακτίνες, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του μοντέλου.

Όσον αφορά το πλέξιμο, το πιο κλασικό και ακόμα σήμερα το πιο αξιόπιστο, αποτελείται από ακτίνες που διασταυρώνονται ανά 3 (μια ακτίνα πάντα διασταυρώνεται με 3 άλλες). Βρίσκουμε επίσης ακτίνες που διασταυρώνονται ανά 2 ή ακτινωτές, δηλαδή κάθετες στον πλήμνη. Αυτή η τελευταία λύση απαντάται κυρίως στις εμπρός ρόδες με φρένα τακακιών, καθώς δεν είναι αρκετά ανθεκτική για να αντέξει τις καταπονήσεις του δισκόφρενου ή τη ροπή της ελεύθερης ρόδας.
Όσον αφορά τη μορφή των ακτίνων, οι επίπεδες ακτίνες είναι πιο άκαμπτες και πιο αεροδυναμικές. Αντέχουν επίσης υψηλή τάση. Αλλά εάν αναζητάτε περισσότερη άνεση, οι στρογγυλές ακτίνες θα είναι πιο κατάλληλες.

ΕΛΑΣΤΙΚΑ Ή TUBULAR;

Πέρα από την προσωπική προτίμηση, η επιλογή ενός ζεύγους ροδών με ελαστικά ή με tubular έχει πολύ διαφορετικές επιπτώσεις στην καθημερινότητα.

Οι ζάντες για tubular είναι πιο ελαφριές και επιτρέπουν μεγαλύτερη πίεση: αποτέλεσμα, καλύτερη απόδοση χωρίς απώλεια άνεσης, χάρη στην καλύτερη ικανότητα παραμόρφωσης. Είναι έτσι πιο εύκολο να πάρετε μια στροφή με έντονη γωνία επίθεσης. Τα tubular επιτρέπουν επίσης να κυλάτε για κάποιο χρόνο με χαμηλή πίεση, ακόμα και μετά από τρύπημα, ιδιαίτερα με μια βόμβα επισκευής. Αντίθετα, και αυτό είναι το κύριο μειονέκτημα του tubular, η επισκευή του είναι πολύ πιο περίπλοκη και για να μην πούμε αδύνατη μόνος στην άκρη του δρόμου (καθώς κάθε βοήθεια απαγορεύεται στο τριάθλο). Πράγματι, ένα tubular πρέπει να τοποθετηθεί τουλάχιστον 24 ώρες νωρίτερα ώστε η κόλλα να στεγνώσει τέλεια.

Οι ζάντες με ελαστικά είναι πρωτίστως πιο πρακτικές καθώς η αλλαγή είναι απλή και γρήγορη. Επιπλέον, μια εφεδρική σαμπρέλα είναι πολύ πιο εύκολο να μεταφερθεί από ένα καινούριο tubular. Όσον αφορά τη συμπεριφορά, τα ελαστικά είναι συχνά πιο άνετα σε υγρούς δρόμους και σε κρύο καιρό, αν και όλα αυτά εξαρτώνται από τον τύπο του λάστιχου. Μπορείτε να τοποθετήσετε τα ελαστικά σας ανά πάσα στιγμή, ακόμα και την τελευταία στιγμή αν το επιθυμείτε, γεγονός που σας επιτρέπει να προσαρμόζεστε τέλεια στις κλιματικές και αγωνιστικές συνθήκες. Τέλος, η τιμή ενός ελαστικού είναι γενικά χαμηλότερη από αυτή ενός tubular.

Αξίζει να σημειωθεί ότι όλο και περισσότερες ζάντες είναι συμβατές με Tubeless, δηλαδή επιτρέπουν τη συναρμολόγηση χωρίς σαμπρέλα. Σε αυτή την περίπτωση, συναντάμε τα πλεονεκτήματα απόδοσης και άνεσης των tubular χωρίς τους περιορισμούς τους, καθώς ο κίνδυνος τρυπήματος είναι ελάχιστος και στην περίπτωση που συμβεί και το προληπτικό υγρό ή/και τα φυτίλια δεν λύσουν το πρόβλημα, μπορείτε πάντα να επισκευάσετε τοποθετώντας μια σαμπρέλα. Αυτή η λύση τείνει να κερδίζει έδαφος στους τριαθλητές.

ΦΡΕΝΑΡΙΣΜΑ ΜΕ ΤΑΚΑΚΙΑ Ή ΜΕ ΔΙΣΚΟ;

Όπως και στις άλλες αθλητικές κατηγορίες, το δισκόφρενο αναπτύσσεται όλο και περισσότερο στο τριάθλο. Οι νέες σειρές ποδηλάτων είναι πλέον κατά πλειοψηφία εξοπλισμένες με δισκόφρενα. Η προσφορά ροδών είναι πλέον εξίσου μεγάλη για τα τακάκια όσο και για τους δίσκους.

Προσφέροντας ταυτόχρονα μεγάλη ισχύ και βέλτιστη διαβάθμιση φρεναρίσματος, τα δισκόφρενα επιτρέπουν τη διατήρηση εξαιρετικών επιδόσεων φρεναρίσματος υπό οποιεσδήποτε συνθήκες ή τύπο οδοστρώματος, περιορίζουν τη φθορά και την υπερθέρμανση του ζεύγους ζάντας/τακακιού και εξαλείφουν τα προβλήματα οξείδωσης ή μπλοκαρίσματος των καλωδίων.
Τα δισκόφρενα παρουσιάζουν επίσης ένα ακόμη πλεονέκτημα για τους τριαθλητές που διαθέτουν ένα ζεύγος αλουμινένιων ροδών και ένα ζεύγος ροδών από ανθρακόνημα για τους αγώνες, καθώς δεν χρειάζεται πλέον να αλλάζουν τα τακάκια συστηματικά όταν μεταβαίνουν από το ένα στο άλλο, όπως συμβαίνει με τις ζάντες για φρένα τακακιών.

Σε κάθε περίπτωση, εάν έχετε ήδη το ποδήλατό σας, δεν θα έχετε επιλογή και θα πρέπει να επιλέξετε τις ρόδες που ταιριάζουν στο σύστημα φρεναρίσματός σας.

ΠΟΙΕΣ ΡΟΔΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΜΟΥ;

Στο τριάθλο, η επιλογή των ροδών είναι καθοριστική για τη βελτιστοποίηση του συνόλου και την αξιοποίηση των χαρακτηριστικών του πλαισίου. Αυτή η επιλογή θα γίνει κυρίως βάσει των διαδρομών που χρησιμοποιούνται και των καιρικών συνθηκών.

Οι περισσότεροι τριαθλητές διαθέτουν τουλάχιστον δύο ζεύγη ροδών: ένα ζεύγος με χαμηλή βασική ζάντα για προπόνηση και ένα ή περισσότερα ζεύγη για αγώνες.

Χαμηλή ζάντα:

Θα επιλέξουμε μια χαμηλή και ελαφριά ζάντα που εγγυάται δυναμικές ανηφόρες και εκρηκτικές επιταχύνσεις για χρήση στο βουνό. Ένα μοντέλο εισαγωγικής κατηγορίας θα είναι επίσης ιδανικό για προπονήσεις σε δρόμους κακής ποιότητας και κατά τους χειμερινούς μήνες όπου ο εξοπλισμός δοκιμάζεται σκληρά.

Ψηλότερη και αεροδυναμική ζάντα:

Θα προτιμηθεί μια ψηλότερη και αεροδυναμική ζάντα σε επίπεδες ή λοφώδεις διαδρομές για τις επιδόσεις της σε όρους κινητικής ενέργειας και αεροδυναμισμού. Το απαραίτητο συμπλήρωμα για ένα ποδήλατο τύπου Τριάθλου / Χρονομέτρου.

Δισκοειδής τροχός:

Οι πιο φιλόδοξοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν έναν δισκοειδή τροχό εάν οι καιρικές συνθήκες το επιτρέπουν (απουσία ανέμου). Αυτές οι ρόδες είναι ωστόσο απαιτητικές στη χρήση, τόσο σωματικά όσο και τεχνικά, και απαιτούν επομένως καλή εξοικείωση. Προορίζονται για έμπειρους τριαθλητές υψηλού επιπέδου.